به گزارش پایگاه خبری موزه سینمای ایران، ورود نخستین دوربین فیلمبرداری (دستگاه سینماتوگراف) به ایران در زمان مظفرالدین شاه قاجار در سال ۱۲۷۹ هجری خورشیدی اتفاق افتاد.
مظفرالدین شاه در یکی از سفرهایش به فرانسه با این دستگاه آشنا شد و به میرزا ابراهیم خان صحاف باشی دستور خریداری آن را داد. اولین فیلمبرداری در ایران نیز به دستور مظفرالدین شاه از کارناوال “اسناند” در فرانسه انجام شد.
اولین سالن سینمای ایران
در سال ۱۲۷۹ خورشیدی سال یعنی 5 سال پس از اختراع سینما توسط برادران لومیر ، نخستین سالن سینمای ایران با نام «سینما سولی» در شهر تبریز توسط مبلغان مذهبی کلیسای کاتولیک تأسیس شد. این سینما به دلیل عدم دسترسی به فیلمهای جدید، در سال ۱۲۹۵ تعطیل شد.
اولین سینمای تهران
اولین سینمای عمومی در تهران را میرزا ابراهیم خان عکاسباشی افتتاح کرد و پس از آن مهدی خان روسی سالنی در خیابان علاءالدوله (فردوسی امروزی) و سپس در لالهزار راهاندازی کرد.
اولین فیلم سینمایی ایرانی چه بود؟
اولین فیلم سینمایی ایران یک فیلم سیاه و سفید و صامت به نام “آبی و رابی” بود که در سال ۱۳۰۹ به کارگردانی اوانس اوگانیانس ساخته شد. این فیلم با هزینه ۵۶۰ تومان تولید شد و در نهایت ۷۰۰۰ تومان فروش داشت.
اولین فیلم ناطق ایرانی چه نام داشت؟
اولین فیلم ناطق فارسی، فیلم “دختر لر” نام داشت که اردشیر ایرانی آن را در سال ۱۳۱۲ خورشیدی ساخت. این فیلم در استودیو امپریال فیلم بمبئی تولید شد.
اولین بازیگر زن سینمای ایران چه کسی بود؟
صدیقه (روحانگیز) سامینژاد بازیگر نقش اصلی فیلم “دختر لر” به عنوان اولین بازیگر زن سینمای ایران شناخته میشود. او در زمان بازی در این فیلم با انتقادات شدید خانواده و جامعه مواجه شد.
اولین کارگردان زن ایرانی که بود؟
در دهه ۱۳۳۰، شهلا ریاحی با ساخت فیلم “مرجان” به عنوان اولین کارگردان زن ایرانی تاریخ سینمای ایران شناخته شد.
اولین فیلم رنگی ایرانی چه بود؟
فیلم “گرداب” (در قطع ۱۶ میلیمتر) نخستین فیلم رنگی ایرانی بود که در سال ۱۳۳۲ به کارگردانی حسن خردمند ساخته و نمایش عمومی داده شد. نگاتیوهای این فیلم به دلیل نبود لابراتوار رنگی در ایران، برای چاپ و ظهور به نیویورک فرستاده شدند.
پرفروشترین فیلم اول سینمای ایران کدام بود؟
فیلم “ولگرد” به کارگردانی مهدی رئیس فیروز با بازی ناصر ملک مطیعی که در سال ۱۳۳۱ ساخته شد، با ۵۰۰ هزار تومان فروش به عنوان اولین فیلم پرفروش سینمای ایران شناخته میشود. این فیلم به مدت سه ماه به طور مداوم اکران شد .
اولین جشنواره سینمایی ایران چه زمانی برگزار شد؟
اولین جشنواره فیلمهای ایرانی با عنوان “گلریزان” در اسفند ماه ۱۳۳۳ در سینما متروپل برگزار شد. فیلم “پایان رنجها” به کارگردانی ساموئل خاچیکیان جایزه بهترین فیلم این جشنواره را کسب کرد .
اولین سینمای مدرن ایران چگونه تأسیس شد؟
در سال ۱۳۰۴، علی وکیلی بازرگان مشهور با همکاری احمد لیستر پس از بازدید از سینماهای بغداد، تصمیم به تأسیس سینمای مدرن در ایران گرفتند. آنها وسایل و فیلمهای لازم را از بغداد خریداری کرده و سالن گراند هتل (محل فعلی تماشاخانه تهران در لالهزار) را برای این کار اجاره کردند. این سینما با نام “گراند سینما” شناخته میشد .
واکنش مردم به اولین نمایشهای سینمایی چگونه بود؟
در روزهای اولیه نمایش فیلم، مردم با مفهوم سینما آشنا نبودند و هنگام مشاهده صحنههای پرهیجان مانند اتومبیلرانی یا اسبدوانی، دچار وحشت شده و با داد و فریاد از سالن فرار میکردند. به حدی که مسئولان سینما مجبور بودند قبل از نمایش برای تماشاگران توضیح دهند که این صحنهها واقعی نیستند و خطری متوجه آنها نیست .