به مناسبت زادروز ۹۱ سالگی؛

استاد علی نصیریان ؛ کارنامه بی تکرار یک نسل

استاد علی نصیریان ؛ کارنامه بی تکرار یک نسل

استاد علی نصیریان بازیگر، نمایشنامه‌نویس و کارگردان سینما، تئاتر و تلویزیون در سال ۱۳۸۰ به‌عنوان چهره ماندگار ایران در رشتهٔ بازیگری شناخته شد و نشان درجه یک هنری را دریافت کرد. دیروز سالروز تولد او بود..

به گزارش پایگاه خبری موزه سینمای ایران، علی نصیریان در سن ۸۸ سالگی در چهل و یکمین دوره جشنواره فیلم فجر برای بازی در فیلم هفت بهار نارنج برنده سیمرغ بهترین بازیگر نقش اول مرد و مسن‌ترین برنده جایزه سیمرغ بلورین شد.

نام علی نصیریان معمولا همراه و مترادف با هم‌نسلانش به یاد آورده ‌می‌شود؛ همان۵ تن معروف: عزت‌الله انتظامی، جمشید مشایخی، داوود رشیدی، محمدعلی کشاورز و علی نصیریان. پنج تنی که باید به عنوان شمایل‌های تکرار نشدنی بپذیریم.
استاد نصیریان  ۱۵ بهمنِ ۱۳۱۳ در میدان شاهپور خیابان مهدی‌خان زاده شد. وی در سال‌های کودکی از طریق تماشای تعزیه به هنر نمایش علاقمند شد. او همچنین شیفتهٔ معرکه‌گیری، پرده‌خوانی، نقالی، خیمه‌شب‌بازی و نمایش‌های تخت حوضی بود. نصیریان در سال ۱۳۲۶ به دبیرستان پیرنیا در چهار راه گمرک رفت و در آنجا با جمشید لایق، اسماعیل داورفر و مهدی فتحی همکلاسی شد.
در سال ۱۳۲۹ هم‌زمان با درس دبیرستان، در کلاس جامعه باربد در خیابان لاله زار هم اسم نوشت. این کلاس را اسماعیل مهرتاش در سال ۱۳۰۵ راه انداخته بود و در آن موسیقی، تئاتر و ادبیات درس می‌داد. او در سال ۱۳۳۰ کتاب هنر تئاتر را خواند.
نصیریان  در کلاس تئاتر سعدی که همسر عبدالحسین نوشین آن را اداره می‌کرد هم شرکت کرد.در پی کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲، تئاتر سعدی به آتش کشیده شد و نصیریان به هنرستان هنرپیشگی که در آن زمان تنها مدرسهٔ تئاتر ایران بود، رفت. او با شرکت در آزمون ورودی و کسب نمرهٔ قبولی، به دورهٔ سه سالهٔ این هنرستان وارد شد. هنرستان هنرپیشگی که در سال ۱۳۱۸ تأسیس شد، اولین مدرسه تئاتر رسمی در ایران بود که در زمینه بازیگری مدرک هم می‌داد.
گاو سرآغاز درخشش سینمایی علی نصیریان بود. او با همکاری داریوش مهرجویی در آقای هالو (نویسنده و بازیگر)، دایره مینا و پستچی ایفای نقش کرد. 
با وقوع انقلاب ایران ، علی نصیریان کماکان به فعالیت خود ادامه داد. نصیریان در سال 1360 نیز سه فیلم سینمایی از جمله آفتاب‌نشین‌ها را کار کرد. اما غافلگیری او در سال 1362 بود، در فیلم کمال‌الملک علی حاتمی، در نقش مظفرالدین‌شاه علیل و نادان.
بعد از کمال‌الملک، نصیریان به یکی از پنج انگشت علی حاتمی تبدیل شد. معروف بود علی حاتمی برای کارهای تاریخیش پنج بازیگر دارد که مثل پنج انگشت دستش هستند: محمدعلی کشاورز، عزت‌اله انتظامی، داود رشیدی، جمشید مشایخی و علی نصیریان.
نصیریان در هزاردستان یا کمیته مجازات علی حاتمی نقش ابوالفتح خوشنویس را بازی کرد. نقشی عمیق و به شدت درونگرا. در سریال سربداران ایفای نقش قاضی شارع را عهده‌دار شد. قاضی مکار و سیاس و سخنور. با کفش‌های میرزانوروز استعدادش در ایفای نقش کمدی را به رخ کشید. در بوی پیراهن یوسف نقش یکی از دلسوخته‌ترین و شیداترین پدران تاریخ سینمای ایران را ایفا کرد.
در کل استاد نصیریان در ایفای نقش‌های اصلی‌اش با همه تنوع‌هایشان آنچنان حرفه‌ای ظاهر شد که نام کاراکترهایی که بازی کرده بود رویش ماند: دایی غفور، حاج یونس فتوحی، ابوالفتح، قاضی شارع، میرزا نوروز، بزرگ آقا دیوانسالار و ...
اوهنرمند بی‌مثالی است که به لحاظ تنوع نقش با هیچ‌کدام از بازیگران هم‌نسلش قابل‌مقایسه نیست؛ بازیگری که در این سال‌های طولانی میراثی گهربار برایمان به یادگار گذاشته و به شکلی منحصربه‌فرد همچنان برگ‌هایی تازه برای رو کردن دارد. حضورش مستدام.