به گزارش پایگاه خبری موزه سینمای ایران، محمد اسفندیاری در حاشیه سی‌وهشتمین جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودکان و نوجوانان اصفهان، اظهار کرد: «کوچ» در ژانر بیوگرافی ساخته شده و قرار است دوره کودکی تا جوانی یک قهرمان نام‌آشنا را روایت کند. از آنجا که این بخش از زندگی، دوره رشد شخصیت است، احساس کردیم سفر شخصیت برای بزرگ شدن می‌تواند یکی از مهم‌ترین مفاهیم فیلم باشد و همین موضوع ما را به سمت ساخت «کوچ» هدایت کرد.
وی افزود: در نهایت تلاش کردیم مخاطب با چیزی فراتر از روایت صرف یک شخصیت و اتفاقات ظاهری مواجه شود و مفهوم رشد و مسیری را که شخصیت اصلی طی می‌کند، احساس کند.
کارگردان کوچ در رابطه با منابع مورد استفاده برای اقتباس فیلمنامه، بیان‌کرد: ما به دست‌نوشته‌های خود حاج قاسم سلیمانی دسترسی پیدا کردیم که خاطرات ایشان در کتابی با عنوان «از چیزی نمی‌ترسیدم» منتشر شده است. این کتاب بعدها توسط احمد یوسف‌زاده مبسوط‌تر شد و جزئیات بیشتری به آن اضافه شد.
اسفندیاری ادامه داد: معمولاً در چنین آثاری، خاطرات مختصر قهرمان را در اختیار داریم و برای تکمیل جزئیات، به سراغ دوستان، آشنایان و افرادی می‌رویم که با او ارتباط داشته‌اند و درباره جزئیات اتفاقات از آنها سؤال می‌کنیم. در مورد «کوچ» نیز شباهت زیادی میان روایت فیلم و کتاب وجود دارد و نسخه کامل‌تر «از چیزی نمی‌ترسیدم» پایه اقتباس ما بوده است.
وی درخصوص انتخاب بازیگران کودک و نوجوان فیلم توضیح داد: از ابتدا می‌دانستیم که انتخاب بازیگر برای دوره‌ای از زندگی حاج قاسم که در سنین پایین قرار دارد، کار ساده‌ای نیست. پیدا کردن بازیگر هفت‌ساله‌ای که علاوه بر شباهت ظاهری، بتواند با لهجه و گویش کرمانی و محلی صحبت کند، برای ما تقریباً غیرممکن بود، بنابراین باید این بازیگران را خودمان پیدا و انتخاب می‌کردیم.
کارگردان کوچ افزود: ابتدا تمرکزمان را روی شباهت‌های ظاهری گذاشتیم و مسیر نسبتاً طولانی را طی کردیم. حتی مدرسه به مدرسه رفتیم و به دنبال چهره‌هایی بودیم که به شخصیت‌های مورد نظرمان شباهت داشته باشند.
اسفندیاری با اشاره به اهمیت شباهت بازیگر نوجوان نقش حاج قاسم گفت: یکی از این چهار شخصیت، حاج قاسم است که مخاطب او را در سال‌های پایانی زندگی‌اش دیده و طبیعتاً برای ما شباهت ظاهری، به‌ویژه فرم صورت و چشم‌ها، اهمیت زیادی داشت. در کنار شباهت ظاهری، ویژگی‌هایی مانند شیرین‌زبانی و توانایی بازیگری کودک نیز اهمیت داشت. وقتی قرار است فیلم را در یک منطقه و با حال‌وهوای همان مردم روایت کنیم، انتخاب بازیگران از میان همان جنس آدم‌ها، چالش‌های زیادی را به تولید اضافه می‌کند و بخش مهمی از این بار بر دوش تهیه‌کننده قرار می‌گیرد.
وی تصریح کرد: وقتی یک بازیگر حرفه‌ای قرار است یک صحنه را در مدت مشخصی اجرا کند، شرایط قابل پیش‌بینی‌تر است، اما در مورد بازیگران کودک و نوجوان که تجربه حرفه‌ای ندارند، ممکن است اشتباهات و اتفاقات پیش‌بینی‌نشده مسیر تولید را دشوار کند. با این حال، نتیجه‌ای که به دست می‌آید می‌تواند حیرت‌انگیز باشد. مخاطب در «کوچ» با بازیگرانی مواجه نیست که صرفاً یک نقش را اجرا می‌کنند، بلکه تجربه و زندگی آنها نیز بخشی از جذابیت کار است و به نظرم شنیدن تجربه‌های بازیگران نوجوان و جوان این فیلم از زبان خودشان نیز می‌تواند بسیار شنیدنی باشد./ ایسنا